Cesarstwo Niemieckie

Po reformacji w XVI wieku i przejęciu wszystkich świątyń przez wyznawców nowej wiary, berlińscy katolicy nie mieli miejsca, gdzie mogliby swobodnie uczestniczyć w praktykach religijnych. Sytuacji tej nie zmieniło nawet ustanowienie poselstw katolickich krajów, Francji i Austrii w połowie XVII wieku, gdyż organizowane przez nich msze dostępne były jedynie dla członków służby dyplomatycznej.

W 1722 roku, król pruski Fryderyk Wilhelm I wydał co prawda zezwolenie na utworzenie katolickiej kaplicy, ale miejsce do tego przeznaczone nie odpowiadało narastającym potrzebom. Do katolickich żołnierzy, zwerbowanych przez „króla żołnierza”, dołączyli wkrótce sprowadzeni przez jego syna osadnicy ze Śląska. Ich liczba, po wygranych wojnach śląskich, znacznie wzrosła, co skłoniło Fryderyka II (1712-1786) do wydania pozwolenia na budowę świątyni.

Fryderyk II już wcześniej nosił się z zamiarem wzniesienie kościoła, który służyłby wszystkim wyznaniom. Za wzór miał posłużyć rzymski Panteon. I tak, w niszach nowej budowli miały powstać kaplice dla różnych wyznań. Ten śmiały pomysł zdołano królowi wyperswadować, ale wizja rzymskiej świątyni pozostała.

Uroczystość położenia kamienia węgielnego w 1747 roku miała zwrócić uwagę innych władców na postępowość i tolerancyjność pruskiego króla. Zaplanowana na trzy lata budowa znacznie się przeciągnęła. Po hojnych datkach płynących z Rzymu i innych katolickich krajów, zainteresowanie ofiarodawców osłabło. Dodatkowe kłopoty sprawiał podmokły grunt dlatego przy budowie wykorzystano pozostałości po umocnieniach dawnego bastionu XVII-wiecznych fortyfikacji. To mogłoby wytłumaczyć położenie świątyni po skosie w stosunku do placu. Kiedy zarzuconą na kilkanaście lat budową zainteresowała się Gmina Żydowska, deklarując chęć zakupu i wzniesienia synagogi, wówczas katolicy, za przykładem papieża, zmobilizowali się na nowo, oferując środki na ukończenie świątyni.

Nowy kościół nieprzypadkowo poświęcono Świętej Jadwidze, patronce Śląska. Stamtąd pochodzili nowi osadnicy w Berlinie i okolicy. Uroczystej konsekracji 1 listopada 1773 roku dokonał bliski przyjaciel Fryderyka II, biskup warmiński, Ignacy Krasicki (1735-1801). „Książę polskich poetów” został po śmierci pochowany w podziemiach kościoła, ale już w 1829 roku sarkofag przeniesiono do Katedry Gnieźnieńskiej (od 1795 roku Ignacy Krasicki pełnił funkcję arcybiskupa tej diecezji).

W chwili uroczystego poświęcenia, kościół nie był tak naprawdę ukończony. Dach był jedynie prowizorką, brakowało reliefów na frontonie, a wewnątrz znajdowało się jedynie podstawowe wyposażenia. Dopiero w drugiej połowie XIX wieku berliński budowniczy Max Hasak dokonał niezbędnych zabezpieczeń kopuły, uzupełnił płaskorzeźby, a także, inspirując się pracami jednego z pierwotnych architektów, umieścił latarnię na kopule.

Kiedy w 1923 roku kościół św. Jadwigi został wyniesiony do rangi bazyliki mniejszej, konieczne okazało się odnowienie wnętrz, by dostosować świątynię do nowych funkcji. Zlikwidowano zatem zakrystię, umiejscowioną dotąd między małą a dużą rotundą, a przed łączącym je przejściem ustawiono ołtarz. Kolorowe, niedopasowane okna zastąpiono prostszymi, usunięto nadmiernie ozdobne żyrandole oraz podkreślono odrębność stref sacrum i profanum. Pojawiły się również nowe organy. Po przeprowadzeniu tych prac nowy kościół, już jako katedrę, oddano berlińczykom w 1932 roku.

Kontrowersyjna odbudowa po wojnie
Podczas drugiej wojny światowej budowla została znacznie uszkodzona. Na początku lat 50. ubiegłego wieku przystąpiono do odbudowy kopuły, a po jej zabezpieczeniu cała uwaga restauratorów skupiła się na wnętrzach. Przygotowanie projektu zlecono prof. dr. inż. Hansowi Schwippertowi, który zaproponował dość kontrowersyjne jak na owe czasy rozwiązanie.

Oba dotychczasowe poziomy kościoła, główny oraz położoną poniżej kryptę, postanowił połączyć wspólnym ołtarzem. W tym celu, w podłodze głównego kościoła wykonano otwór o średnicy 8 metrów oraz poprowadzono na dół szerokie schody do pogłębionej o kilkadziesiąt centymetrów krypty, od teraz kościoła dolnego. Wokół otworu ustawiono ozdobną balustradę z brązu i szklanych płytek autorstwa kowala artystycznego, Fritza Kühna.

Ten dość oryginalny przykład postmodernistycznej architektury już nie istnieje, gdyż przy zaplanowanej modernizacji zatwierdzono powrót do pierwotnego planu i dwóch oddzielnych poziomów. Przebudowa zyskała poparcie obecnego biskupa, który zwrócił uwagę na potrzebę rytualnego obejścia ołtarza, co do tej pory nie było możliwe. Niższy poziom zachowa charakter krypty, będzie to również miejsce pamięci oraz informacji o historii diecezji.

W III Niedzielę Wielkanocną w samo południe odprawiono uroczystą Mszę Świętą. Eucharystię celebrował ksiądz Benedykt Krakowski vel Potocki - kanonik Kościoła Świętego. Ta celebracja inaugurowała życie religijne w Cesarstwie Niemieckim.

Cieszy mnie ta celebracja, ale jednocześnie motywuje do powrotu do własnej aktywności na polu religijnym. Żeby robić konkurencję

Karl von Wettin pisze: ↑05 maja 2025, 20:44 Cieszy mnie ta celebracja, ale jednocześnie motywuje do powrotu do własnej aktywności na polu religijnym. Żeby robić konkurencję

Nigdy nie myślałem w kategorii by traktować inne celebracje jako konkurencje

5 V 2025 r.

Wspomnienie św. Stanisława Kazimierczyka, prezbitera

Stanisław urodził się w Kazimierzu – mieście leżącym wówczas tuż obok królewskiego Krakowa – w 1433 r. Z tym miasteczkiem, a także kościołem parafialnym pw. Bożego Ciała, w którym został ochrzczony i pochowany, był związany do końca swojego pracowitego życia. W wieku około 17 lat młody podjął studia w Akademii Krakowskiej, która przeżywała w tym okresie swój złoty wiek – jej wykładowcami byli wybitni uczeni i święci. Przed młodym absolwentem Akademii otwierało się wiele możliwości kariery, on jednak z nich nie skorzystał i w wieku 23 lat wstąpił do znanego od dzieciństwa zakonu kanoników regularnych, pracujących w jego rodzinnej parafii. Tu zasłynął pobożnością, umiłowaniem dyscypliny zakonnej i ascezy. Był gorliwym kaznodzieją i wnikliwym spowiednikiem. W jego posłudze ujawniała się jego wielka cześć dla Eucharystii. Codziennie chodził z Najświętszym Sakramentem do chorych i samotnych. Był także wielkim czcicielem Matki Bożej. Co piątek szedł na położoną niedaleko Skałkę, by modlić się do Bogurodzicy. To tu pewnego razu ukazała mu się „Najświętsza Maryja Panna z Dzieciątkiem Jezus na rękach i św. Stanisławem i wielkim zastępem aniołów”, która zapowiedziała mu, że czeka go „sowita nagroda”. Tak też Stanisław jest najczęściej przedstawiany – klęczy przed Matką Bożą i św. Stanisławem. Zmarł w wieku 56 lat 3 maja 1489 r. Zgodnie z jego pokornym życzeniem pochowano go pod progiem kościoła, z którym był związany całe życie – chciał bowiem, żeby wszyscy go deptali.

Nieprzerwany, trwający ponad 500 lat kult św. Stanisława jest fenomenem. Jego beatyfikacja odbyła się w 1993 r. Była to tzw. beatyfikacja równoznaczna (beatificatio aequipollens), która w istocie była legalizacją kultu trwającego od „niepamiętnych czasów”. Natomiast w procesie kanonizacyjnym wykorzystano cud, który wydarzył się w 1617 r. Było to uzdrowienie starosty oświęcimskiego Piotra Komorowskiego z ropnia oczodołu. W XVII wieku nie znano nazwy tej choroby i nie potrafiono jej leczyć, ale historia choroby jest bardzo dobrze udokumentowana.

Boże, Ty napełniłeś świętego Stanisława, prezbitera, szczególną pobożnością do Najświętszego Sakramentu Eucharystii i ogromną miłością pasterską, † spraw, abyśmy wsparci jego wstawiennictwem i pociągnięci przykładem, * gorliwie dążyli do tego, co jedynie jest konieczne. Przez naszego Pana Jezusa Chrystusa, Twojego Syna, † który z Tobą żyje i króluje w jedności Ducha Świętego, * Bóg, przez wszystkie wieki wieków. Amen.

6 V 2025 r.

Święto świętych Apostołów Filipa i Jakuba Młodszego

Święty Filip, podobnie jak święci Piotr i Andrzej, pochodził z Betsaidy i jak oni był uczniem świętego Jana Chrzciciela, a potem został uczniem Chrystusa. To on prosił Jezusa: „Panie, pokaż nam Ojca”, i usłyszał odpowiedź: „Kto Mnie zobaczył, zobaczył także Ojca” (J 14, 8-9).

Święty Jakub Młodszy, syn Alfeusza, według tradycji był krewnym Chrystusa Pana, zwierzchnikiem Kościoła Jerozolimskiego i autorem listu powszechnego wchodzącego do kanonu Pisma świętego. Odegrał wybitną rolę na tzw. soborze jerozolimskim (Dz 15, 13nn). Poniósł śmierć męczeńską w roku 62.

Boże, Ty co roku pozwalasz nam przeżywać radość ze święta apostołów Filipa i Jakuba, † za ich wstawiennictwem daj nam udział w męce i zmartwychwstaniu Twojego Syna, * abyśmy mogli oglądać Twoją chwałę. Przez naszego Pana Jezusa Chrystusa, Twojego Syna, † który z Tobą żyje i króluje w jedności Ducha Świętego, * Bóg, przez wszystkie wieki wieków. Amen.

Bardzo uroczystości przybył Cesarz z całym dworem
Przywitał się z nowym biskupem Niemiec i zajął wyznaczone miejsce

August von Hohenzollern pisze: ↑06 maja 2025, 8:15 Bardzo uroczystości przybył Cesarz z całym dworem
Przywitał się z nowym biskupem Niemiec i zajął wyznaczone miejsce

Wasza Cesarska Mość!
Jestem jeno skromnym kanonikiem, sakry biskupiej nie dostąpiłem. Cieszę się z obecności Waszej Cesarskiej Mości!

7 V 2025 r.

Wspomnienie Najświętszej Marii Panny, Matki Łaski Bożej

Chrześcijańska pobożność nadała w ciągu wieków Matce Najświętszej różne tytuły, pod którymi wzywamy Ją w różnych sytuacjach naszego życia, a także oddajemy Jej cześć. Jutro wspominamy Matkę Łaski Bożej lub inaczej Matkę Bożą Łaskawą. Chrystus, prawdziwy Bóg i prawdziwy człowiek, jest jedynym pośrednikiem, który zawsze żyje, aby wstawiać się za nami. Błogosławiona Dziewica, matka i pośredniczka łaski, została przez Boga w przedziwnym zamyśle Jego miłości ustanowiona Matką i pomocnicą Odkupiciela. Jest Ona Matką łaski, ponieważ nosiła w swym czystym łonie prawdziwego Boga i człowieka, a potem wydała dla nas samego Twórcę łaski. Jest Pośredniczką łaski, ponieważ była pomocnicą Chrystusa w uzyskaniu dla nas największej łaski - odkupienia i zbawienia, życia Bożego i chwały bez końca. Macierzyństwo Maryi w ekonomii łaski trwa nieustannie i bardzo często jest związane z określonym miejscem, figurą, obrazem, doznającym szczególnej czci ze strony wiernych. W Polsce w wielu kościołach i sanktuariach znajdują się obrazy Matki Bożej Łaskawej. Do najbardziej znanych i otoczonych kultem należą wizerunki w bazylice katedralnej w Kielcach i w kościele jezuitów na Starym Mieście w Warszawie.

W 1921 r. papież Benedykt XV, na prośbę kard. Dezyderego Józefa Merciera, zezwolił na odprawianie w Belgii oficjum i Mszy o Najświętszej Maryi Pannie, Pośredniczce wszystkich łask, 31 maja. Stolica Apostolska pozwoliła odprawiać to oficjum i Mszę wielu innym diecezjom i rodzinom zakonnym zgodnie z ich prośbami. Dzięki temu wspomnienie o Najświętszej Maryi Pannie Pośredniczce stało się niemal powszechne. Sobór Watykański II w 1964 r. obszernie wyłożył rolę Maryi w misterium Chrystusa i Kościoła oraz dokładnie wyjaśnił sens i znaczenie pośrednictwa Najświętszej Dziewicy: "Macierzyńska rola Maryi w stosunku do ludzi żadną miarą nie przyćmiewa i nie umniejsza tego jedynego pośrednictwa Chrystusowego, lecz ukazuje jego moc. Cały bowiem zbawienny wpływ Błogosławionej Dziewicy na ludzi wywodzi się nie z jakiejś konieczności rzeczowej, lecz z upodobania Bożego i wypływa z nadmiaru zasług Chrystusa, na Jego pośrednictwie się opiera, od tego pośrednictwa jest zależny i z niego czerpie całą moc swoją; nie przeszkadza zaś w żaden sposób bezpośredniej łączności wiernych z Chrystusem, przeciwnie, umacnia ją" (KK 60). Wreszcie w roku 1971 Święta Kongregacja do spraw Kultu Bożego zatwierdziła Mszę pod tytułem "Najświętsza Maryja Panna, Matka i Pośredniczka łaski". Ta Msza, zgodnie z nauką Soboru Watykańskiego II, równocześnie wspomina o roli macierzyńskiej i o funkcjach pośrednictwa Najświętszej Panny.

Boże, z Twojej woli Najświętsza Maryja Panna wydała na świat Dawcę łaski i współdziałała z Nim w dziele odkupienia ludzi, † spraw, aby nam wyjednała obfite łaski * i doprowadziła nas do portu wiecznego zbawienia. Przez naszego Pana Jezusa Chrystusa, Twojego Syna, † który z Tobą żyje i króluje w jedności Ducha Świętego, * Bóg, przez wszystkie wieki wieków. Amen.

9 V 2025 r.

Wspomnienie św. Jerzego Precy, prezbitera

Jerzy Preca urodził się w roku 1880 w Valletcie na Malcie w wielodzietnej rodzinie. Już jako kleryk organizował spotkania formacyjne dla młodzieży. W rok po święceniach kapłańskich w 1907 r. założył Towarzystwo Nauki Chrześcijańskiej dla młodych ludzi świeckich, którym po odpowiedniej formacji ascetyczno-teologicznej powierzał prowadzenie katechezy dzieci i dorosłych. Poza Maltą jest dziś ono obecne m.in. w Australii, Anglii, Albanii, Kenii, Sudanie i Peru, a niedawno również rozpoczęło działalność w Polsce. Organizację tę z czasem zaczęto nazywać MUSEUM. Do tej nazwy ks. Preca ułożył łaciński akrostych, który stał się hasłem Towarzystwa: Magister utinam sequatur Evangelium universus mundus – „Panie, spraw, aby cały świat podążał za Ewangelią”. W 1910 r. powstała żeńska gałąź Towarzystwa. Życie jego członków, którzy na co dzień pracowali zawodowo, znamionowała wielka dyscyplina. Ubierali się skromnie, co kwadrans odmawiali krótką modlitwę, godzinę dziennie poświęcali na katechizowanie dzieci i dorosłych, a drugą godzinę na własną formację. Po przezwyciężeniu początkowych przeszkód i trudności w 1932 r. Towarzystwo zostało erygowane kanonicznie.

Ks. Preca szerzył znajomość Pisma Świętego w przekładzie na język maltański. Był znanym kaznodzieją i spowiednikiem oraz wielkim czcicielem i apostołem miłości Boga objawionej w tajemnicy Wcielenia. Propagował różne formy pogłębionej pobożności. Trudne sprawy swego posługiwania zawierzał opiece Najświętszej Maryi Panny. 21 lipca 1918 r. wstąpił do Trzeciego Zakonu Karmelitańskiego i przyjął imię Franciszek. Zachęcał także wszystkich członków i podopiecznych MUSEUM do noszenia szkaplerza karmelitańskiego. Wielkim nabożeństwem otaczał Matkę Bożą Dobrej Rady. W roku 1957 członkom założonego przez siebie Towarzystwa zaproponował do prywatnego odmawiania 5 nowych tajemnic różańcowych, które nazwał "tajemnicami światła". W 2002 r. tę nazwę i niemal niezmienione tematy tajemnic przejął św. Jan Paweł II, wprowadzając je w całym Kościele.

Boże, światło i pasterzu wiernych, Ty postawiłeś świętego Jerzego na czele Twojego ludu, aby go karmił słowem i kształtował własnym przykładem, † spraw, abyśmy za jego wstawiennictwem zachowali wiarę, której nauczał, * i szli drogą, którą nam wskazał. Przez naszego Pana Jezusa Chrystusa, Twojego Syna, † który z Tobą żyje i króluje w jedności Ducha Świętego, * Bóg, przez wszystkie wieki wieków. Amen.